لطف الله هنرفر

124

اصفهان ( فارسى )

تعميرات و تزيينات مذكور در كتيبه‌هاى ايوان جنوبى مسجد جامع و سردر مسجد قطبيه و سردر مسجد ذوالفقار . و مسجد درب جوباره از بناهاى زمان شاه طهماسب اوّل است . در سال 1000 هجرى ( 1591 ميلادى ) پايتخت صفوى از قزوين به اصفهان انتقال يافت . پنجمين و بزرگ‌ترين پادشاه اين سلسله ، شاه عباس اول ملقب به كبير ، كه همتى بلند و قدرتى به‌سزا داشت ، مصمم شد كه پايتخت خود اصفهان را از هر جهت تزيين نموده و آن‌را شهر اول دنيا به شمار آورد . پادشاه صفوى طى 42 سال سلطنت باشكوه خود ، با وجود آن‌كه اغلب اوقات در جنگ با ازبكان و عثمانيان روزگار مىگذرانيد ، ولى از عمران و آبادى پايتخت آنى غافل نبود . احداث ميدان عظيم نقش جهان يا ميدان شاه ، عمارت هفت طبقهء عالىقاپو ، مسجد بىنظير شيخ لطف اللّه ، سردر قيصريه ، بازار شاهى ، مسجد جامع پادشاهى يا مسجد شاه ، احداث خيابان طويل و عريض چهارباغ ، كه در ابتدا گردشگاه سلطنتى بوده و امروز بهترين گردشگاه اصفهان محسوب مىشود ، و ايجاد قصبهء جلفا و ساختمان بعضى از كليساهاى تاريخى آن نتيجهء اقدام‌هاى آن پادشاه بود . ( - تصوير شمارهء 3 ) وقتى پادشاه آن همه علاقه به عمران و آبادى به خرج مىداد ، نديمان گماشتگان و اميران لشكر او هم ناچار به او اقتدا نموده و هريك به فراخور حال و مكنت خود بنايى برپا مىكردند . از آن جمله سپهسالار ارتش او ، الله‌وردى خان ، به فرمان پادشاه در ساختمان پل سىوسه چشمه بر روى زاينده‌رود مراقبت نمود و مقصود بيك ، ناظر او ، مسجد مقصود بيك را در كوى تكيهء ظلمات و سفره‌چى او ، خلف مسجد سفره‌چى ( مسجد سرخى امروز ) و جارچىباشى او ، مسجد جارچى و حمامى به همين نام را در بازار بنا كردند . شاه صفى ، جانشين شاه عباس ، هم با آن‌كه از پادشاهان خونخوار اين سلسله بود و بسيارى از شاهزادگان صفوى و اميران را به قتل رسانيد ، باز